abd-fasistler

ABD neyin örneğidir? — Ergin Yıldızoğlu (Cumhuriyet)

18 Ocak 2021 / Ergin Yıldızoğlu

Geçen hafta, Financial Times’da bir yorumcu, finansal piyasalardaki canlılığa bakarak, aşıların yardımıyla başlayacak “toparlanmayı” düşünerek yazısına “Kükreyen 20’ler” başlığını koymuştu, Tüm iyimserliğine karşın yazar, yüzyıl önce “Kükreyen 20’lerin”, faşizm, “Büyük Bunalım” getirdiğini, sonra da II. Büyük Savaşa yol açtığını anımsamadan edemiyordu

ABD-trumpizm

I. Perde kapandı

12 Ocak 2021 / Ergin Yıldızoğlu

“Tarih kendini tekrarlamazmış ama bazen kafiyeli konuşurmuş”. Çarşamba günü Washington’da yaşananlar, Mussolini’nin “Roma Yürüyüşünü”, Hitler’in “Birahane Darbesi”ni anımsattı. Her iki darbe girişimi de fiyaskoyla sonuçlanmıştı. Mussolini yürüyüşe katılmadı, gelişmeleri otel odasından izledi. Hitler tutuklandı bir yıl hapis yattı. “II. Perde” açıldığında faşist hareketin liderliğinin artık devleti ve iktidar ilişkilerini daha iyi kavradığını, taktik değiştirerek parlamenter yola geri döndüğü görülüyordu

kitlelerin-on-yili

Kitlelerin on yılı

24 Aralık 2020 / Ergin Yıldızoğlu

Geride kalan on yılda tüm dünyada yükselen toplumsal hareketlerin, bir kısmının sol-demokratik, bir kısmının sağ-ırkçı milliyetçi, bir kısmının da “Sarı Yelekliler” gibi karmaşık olması bu hareketlerin ortak yanını görmemizi engellememeli: Bunların hepsi kitlelerin, “şeylerin haldeki durumuna” itirazlarının, kendi geleceklerini belirleyebilmek için siyasete katılma arzularının ifadesiydi

corona-maske-391

Yeni on yıl – Yeni dönem

22 Aralık 2020 / Ergin Yıldızoğlu

Salt yeni bir yıla değil, büyük olasılıkla, gelecekte tarihçilerin, yeni bir “dönem” olarak betimleyeceği bir 10 yıla giriyoruz. Ebeliğini, “bir kopuş noktası” yaratan, Covid-19 salgınının yaptığı bu on yılda çok şey değişecek. Gelin, yeni döneme ilişkin kimi şekillendirici dinamiklere kısaca bakalım.

abd-fasistler

ABD’de faşizm sokağa indi

17 Aralık 2020 / Ergin Yıldızoğlu

Faşist gruplar, bir süredir, Arizona, Colorado, Georgia, Kentucky, Minnesota, Vermont Wisconsin gibi birçok eyalette sokak gösterileri düzenliyor, seçim görevlilerini, yerel yönetim temsilcilerini, Cumhuriyetçi-Demokrat ayrımı yapmadan taciz ediyor, sık sık ölümle tehdit ediyorlar. Pensilvanya Senato çoğunluk grubu başkanı Cumhuriyetçi Kim Ward, The New York Times’a verdiği bir demeçte, “Seçim sonuçlarını iptal etme çabalarına destek vermezsem evimi bombalayacaklar” diyormuş

biden-trump

“Liberal” emperyalizm — Ergin Yıldızoğlu (Cumhuriyet)

10 Aralık 2020 / Ergin Yıldızoğlu

Biden yönetimi, dış ilişkilerde ABD liderliğini restore etme projesinde “liberal enternasyonalizm” ilkesinde iki düzeltme yapmaya hazırlanıyor. “Liberal enternasyonalizm” (küreselleşme), bu kez ABD’de “orta sınıfların” refahını da hesaba katacak, gerektiğinde, ticaret ve yatırım alanlarında “korumacı” uygulamalara başvurabilecek. İkincisi: ABD liderliğinin restorasyonuna ve ABD’de orta sınıfların refahına katkı yaptığı oranda, “liberalizminin”, “demokrasisinin” sınırları daralmış ülkelerle de işbirliği yapabilecek

kuresel-ekonomik-kriz

Yeni ekonomi modeli ve siyaset

26 Ekim 2020 / Ergin Yıldızoğlu

IMF-Dünya Bankası devlete, ekonomik süreçlerde, kaynakların dağılımında yönlendirici, hatta karar verici olmayı öneriyor. Bu yeni model, hem yatırımlar ve sanayi politikası alanlarını hem de talep yönetimi alanlarını devlet müdahalesine açıyor; ister istemez planlama konusunu gündeme getiriyor

abd-cin

Uğursuz miras

13 Ocak 2020 / Ergin Yıldızoğlu

“Yeni Faşizm”in, kitlesel demokratik muhalefetin ve izleme kapitalizminin “alanları” kesişiyor. Bu kesişme insanlığı, yüz yıl sonra yine bir yol ayrımına getirdi. Bir tarafta faşizm, savaşlar ve kaçınılmaz bir ekolojik yıkım. Diğer tarafta, keşfedilmeyi bekleyen “başka bir yaşam.” Zaman giderek hızlanıyor…

Boris Johnson

İngiltere seçimleri: Boris Johnson neden kazandı, Brexit krizini bitirebilecek mi?

14 Aralık 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Perşembe günü tarihsel bir seçim yaşandı ama beklendiği gibi değil!

NATO-bayraklar

1930’lara mı dönüyoruz?

5 Aralık 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Bugün, bu hegemonya merkezi, kendini Çin’in ekonomik modeline, teknolojik atılımlarına, siyasi etkilerine, Avrupa’nın ekonomik gücüne karşı korumaya çalışıyor; Avrupa da bu ikisine karşı korunmaya… BM ve NATO gibi uluslararası kurumlar yaşamsal krizlerle boğuşuyor…

dunya-krizi

‘Geliyor, ama niye bilmiyoruz’

21 Ekim 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Geçen hafta The Economist, dünya ekonomisindeki, anlamlandırmakta zorlandığı “garipliklerden” yakınıyordu. Bu hafta The Times gazetesinde yazan SKY News kanalının ekonomi editörü Ed Conway: “Küresel slump (resesyon) geliyor, ama niyebilmiyoruz” diyor ve ekliyordu “siyasiler çaresiz görünüyorlar.”

imamoglu-1-mayis-torenine-katildi-2_16_9_1556715503-880x495

Seçenekler şekillenirken

27 Haziran 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Gençliği, modern kent-soylu orta sınıf estetiğine uygun görüntüsü, yumuşak uzlaşmacı, ama haklarını korumakta iddialı tavrı İmamoğlu’nu, Özal’ı anımsatan güçlü bir seçenek yapıyor

trump-neo-nazi-bayrak

“En ileri kapitalist toplum”

10 Haziran 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Irkçı ve otoriter saplantılı Trump yönetimi altında ABD, bir toplum olarak, birçok açıdan Weimar Almanyası’nı anımsatan bir çürüme sergiliyor

AB

Avrupa Parlamentosu: AB üyesi 28 ülkede seçmen hangi mesajı verdi?

31 Mayıs 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Avrupa Birliği (AB) üyesi 28 ülkede 23-26 Mayıs tarihleri arasında yapılan Avrupa Parlamentosu (AP) seçimleri uzun süre sonra ilk kez bu kadar büyük ilgi çekti. Katılım oranı yüzde 50’yi aşarak 1994’ten bu yana en yüksek düzeye ulaştı.

kapitalizm_483782

‘İki ucundan yanıyor’

27 Mayıs 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Artık, ne küreselleşmeye ne de liberal serbest ticaret düzenine geri dönmek gerçekçi bir olasılık. Uygarlığı iki ucun­dan, doğa ve teknoloji alanlarında yakan kapitalizm, insanlığa daha fazla toplumsal istikrarsızlık hatta savaş vaat ediyor

ekonomik kriz

IMF Dünyada Ekonomik Görünüm Raporu: Gözler Arjantin ve Türkiye ekonomilerinin üzerinde

11 Nisan 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Geçen yıl başlayan, bu yılın ilk aylarında yoğunlaşan “2019 yılında dünya ekonomisinde ne olacak?” tartışmasında belli bir mutabakat giderek oluşuyor. IMF’nin en son “Dünyada Ekonomik Görünüm” raporu da bu mutabakata uygundu,

kriz

Türkiye ekonomisi: Yavaşlama içinde resesyon

22 Mart 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Türkiye’nin gerek mali gerekse de iç ve dış ilişkilerinde siyasi riskler açısında en kırılgan ülkeden biri olarak görülüyor olması, başlayan resesyonu kısa sürede, bir krize dönüşmeden aşmasına yardımcı olabilecek kaynaklara ulaşmasının hiç de kolay olmayacağını düşündürüyor

sudan2

Sudan’da El Beşir karşıtı gösteriler: Arap Baharı geri mi geliyor?

9 Mart 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Sudan, 30 yıldır iktidarda olan Ömer El Beşir rejimini hedef alan ve 3 aydır durulmayan protesto gösterileriyle sarsılıyor.

bouteflika-cezayir

Cezayir protestoları: Rejim ve halk ‘tehlikeli bir yol ayrımında’

7 Mart 2019 / Ergin Yıldızoğlu

82 yaşındaki Cezayir Cumhurbaşkanı Abdülaziz Buteflika, 18 Nisan’da yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinde 5. kez aday olacağını açıkladı.

venezuela-kurucu-meclis

Venezuela krizi: Ülke nasıl bu duruma geldi?

27 Ocak 2019 / Ergin Yıldızoğlu

Venezuela’da yıllardır süre gelen, giderek derin bir toplumsal ve insani krize dönüşen ekonomik ve siyasi istikrarsızlıklar geçen hafta çok kritik bir aşamaya geldi.